Yaşam
Yemek
Sağlık
Moda ve Güzellik
Faydalı Bilgiler
Eğitim
Doğa ve Hayvanlar
En eski Türk yazıtı , 716-734 yılları arasında dikildiği tahmin edilen Tonyukuk Yazıtı 'dır
Diğer önemli eski Türk yazıtları arasında, 732 yılında dikilen Kül Tigin Yazıtı ve 735 yılında dikilen Bilge Kağan Yazıtı bulunur
Ayrıca, 2025 yılında Moğolistan'daki Nomgon-2 Anıt Külliyesi'nde bulunan ve Göktürk dönemine ait olduğu doğrulanan yazıt, "Türk" adının ilk kez geçtiği en eski yazılı eser olarak değerlendirilmektedir
Eski Türklerde yazı, Orhun yazısı ve Uygur yazısı olmak üzere iki ana yazı sistemiyle yazılıyordu. Orhun yazısı: Göktürkler tarafından kullanılmıştır. 38 damga (harf) içerir, 4'ü ünlüdür. Hece yazısı ve alfabe karışımı bir sistemdir. Genellikle sağdan sola yazılır, ancak soldan sağa yazıldığında harfler ters döner. Uygur yazısı: Uygurlar tarafından kullanılmıştır. Soğd alfabesinden türetilmiştir. 18 harflidir, 4'ü ünlüdür. Ünlülerin kalın mı ince mi okunacağını belirten imler içermez.
Bazı eski Türk devletleri: Büyük Hun İmparatorluğu (Asya Hun İmparatorluğu). Avrupa Hun İmparatorluğu. Göktürk Kağanlığı. Avar Kağanlığı. Hazar Kağanlığı. Uygur Kağanlığı. Karahanlı Devleti. Gazne Devleti. Büyük Selçuklu Devleti. Altın Orda Devleti.
Şine Usu Yazıtı, Uygur Kağanlığı'na aittir. Uygur kağanı Moyun Çor (Bayan Çor) adına 759-760 yılında dikilen yazıt, Moğolistan’ın Bulgan aymagı, Sayhan sumu, Mogoyn Şine Us bölgesinde bulunmaktadır.
Eski Türkçe, Türk yazı dilinin ilk dönemidir. Bu dönem, 7. yüzyıldan 12. yüzyıla kadar sürmüş ve üç ana yazı dilini kapsamaktadır: 1. Köktürkçe (Orhun Türkçesi). 2. Uygurca. 3. Karahanlı Türkçesi. Eski Türkçe, 13. yüzyılda Orta Türkçe dönemine dönüşmüştür.
Çoyr Yazıtı, İkinci Göktürk Kağanlığı dönemine aittir. Yazıt, 682-691 yılları arasında dikilmiştir.
En eski Türk yazıtları, Türklerin tarih boyunca yaşadığı bölgelerde bulunmuştur. Bu bölgeler arasında Moğolistan, Sibirya ve Orta Asya öne çıkmaktadır. Bazı önemli yazıtların bulunduğu yerler: Moğolistan: Orhun Yazıtları (Kül Tigin, Bilge Kağan, Tonyukuk yazıtları) Orhun Irmağı dolayında yer alır. Sibirya: Yenisey Yazıtları, Yenisey bölgesinde bulunmuştur. Orta Asya: Talas Yazıtları, Talas Vadisi'nde yer alır. Ayrıca, Çin ve Kazakistan gibi ülkelerde de Türk yazıtları bulunmaktadır.
En eski Türk eseri, milattan önce 8. yüzyıldan kalma Orhun Irmağı vadisinde bulunan Kül Tigin, Bilge Kağan ve Tonyukuk yazıtlarıdır. Ayrıca, 9. yüzyılda Uygur Kağanlığı döneminde yazılan Irk Bitig, Altun Yaruk ve Sekiz Yükmek adlı eserler de ilk Türkçe yazılı eserler arasında yer alır.
Eğitim
En etkili öğretim yöntemi hangisi?
Ekvatoral iklim ve savan iklimi Afrika'nın hangi bölümünde görülür?
Educa marka puzzle nerede üretiliyor?
En değerli mineral nedir?
Elementlerin tanecikleri nelerdir?
E sayısı neden önemli?
Döllenen yumurta kaç kromozomludur?
E okulda eski karneler ne zaman silinir?
Elit karma deneme zor mu kolay mı?
DYK ve destekleme kursları aynı mı?
Dünyanın elips şeklinde olduğunu nasıl anlarız?
E okul yönetim panelinde neler yapılır?
Dünya neden elipsoit değil?
Element tanımı ilk kez kim tarafından yapılmıştır?
Elementlerin miktarı nasıl hesaplanır?
EA bölümleri en yüksek kaç puan?
Dünyanın manyetik alanı nasıl bir resim?
Edebi sanatlar nelerdir 9. sınıf?
En hızlı İngilizce öğrenme programı hangisi?
En büyük kemik ismi nedir?
Empirist ve rasyonalist filozoflar kimlerdir?
Dünya haritası neden boyanır?
Elmas neden bu kadar değerli?
Edebiyat şiir için hangi soru bankası?
E-yaygın MEB nasıl kullanılır?
Elektrostatik artı eksi nasıl çalışır?
Dünyanın yuvarlak olduğunu kanıtlayan 3 şey nedir?
Dünyada kaç tane ters akan nehir var?
Elma düşerken neden hızlanır?
Dünyanın en dış kısmında bulunan katman nedir?
Elek ile hangi maddeler ayrılır?
E-devletten diploma kayıt örneği alınır mı?
Elektron ve proton sayısı nasıl bulunur?
Elif hoca ile fen hücre zarı ve sitoplazma nedir?
Dünyanın en değerli meteoriti nerede bulundu?
Ektodermal ve endodermal ne demek?
EEG uzun süreli kayıt nasıl yapılır?
En ağır piramit hangisi?
Dünyanın en eski tekerlek izleri hangi bölgededir?
En büyük sayı sıralaması nedir?