Yaşam
Yemek
Sağlık
Moda ve Güzellik
Faydalı Bilgiler
Eğitim
Doğa ve Hayvanlar
Fındık için en tehlikeli don, yaklaşık -8°C ve altındaki sıcaklıklardır. Bu sıcaklıklarda don, fındık ağaçlarındaki çiçeklere zarar verebilir ve meyve tutumunu azaltabilir
Zirai don, hava sıcaklığının 0°C'nin altına düşmesiyle bitkilerin zarar görmesine neden olan bir meteorolojik olaydır. Zarar verme dereceleri: Hafif don: 0°C ila -2°C arasında gerçekleşir ve genellikle erken çiçek açan bitkileri etkiler. Orta şiddetli don: -2°C ila -4°C arasında olur ve daha dayanıklı bitkiler bile zarar görebilir. Şiddetli don: -4°C ve altındaki sıcaklıklarda meydana gelir ve geniş çaplı bitki kayıplarına yol açabilir. Bazı bitki türleri için özel hassasiyetler: Narenciye: -2°C ila -3°C. Elma, armut: -3°C ila -5°C. Kiraz, vişne: -2°C ila -4°C. Üzüm: -1°C ila -3°C. Don riski olan dönemlerde hava tahminlerinin takip edilmesi ve gerekli önlemlerin alınması önemlidir.
Don çeşitleri farklı bağlamlarda ele alınabilir: İç çamaşırı: Erkek veya kadın iç giyiminde, cinsel organın olduğu bölgeyi örtme ve koruma amaçlı kullanılan iç çamaşırlarının tümünün ortak ismidir. Atlarda don: Atlarda bedeni örten kılların bir bütün olarak gösterdikleri renge veya renkler toplamına denir. Don olayı: Don, ortamdaki yüzeylerde buz kristallerinin oluşmasını ifade eder.
Don riski, genellikle hava sıcaklığının 0°C'nin altına düşmesi ile başlar. Zirai don, sıcaklık derecesine göre üç ana kategoriye ayrılır: Hafif don: 0°C ile -2.2°C arasında gerçekleşir. Orta kuvvette don: -2.2°C ile -4.4°C arasındadır. Kuvvetli don: -4.4°C ve daha düşük sıcaklıklarda görülür. Ancak, don riskinin başladığı derece, bitkinin türü, nem oranı, rüzgar ve toprak nemliliği gibi faktörlere bağlı olarak değişebilir.
Fındıkta zirai don olayları genellikle Kasım ile Mart ayları arasında görülür. Ayrıca, ilkbaharda ani sıcaklık düşüşleri de dondan kaynaklı zararlara yol açabilir.
Fındıkta don riskine karşı sigorta yapmak için aşağıdaki adımlar izlenmelidir: 1. Çiftçi Kayıt Sistemi'ne (ÇKS) kayıt olun veya mevcut kaydınızı güncelleyin. 2. Yetkili sigorta şirketlerinin acenteleri aracılığıyla sigorta yaptırın. 3. Sigorta işlemlerini 3 Mart 2024 tarihinden önce tamamlayın. Sigorta priminin karşılanması: Bitkisel ürün sigortalarında, poliçede belirtilen primin %50'si devlet tarafından karşılanır. Don olayı teminatında ise primin 2/3'ü devlet tarafından yatırılır. Önemli noktalar: Sigorta işlemleri, yapıldığı günden 7 gün sonra devreye girer. Don riskine karşı tarım sigortası, fındık ürününü sadece dona değil, fırtına, heyelan, sel gibi diğer doğa olaylarına karşı da korur.
2025 yılı içinde Türkiye'de özellikle şubat ve nisan aylarında meydana gelen zirai don olayları, fındık üretiminde yaklaşık %50'nin üzerinde zarara yol açmıştır. Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı'nın açıklamasına göre, bu zararların karşılanması için yaklaşık 2,3 milyar liralık bir tazminat ödenecek ve şu ana kadar yaklaşık 300 milyon lira ödeme gerçekleştirilmiştir.
En tehlikeli don dönemi, ilkbaharın geç donlarıdır. Bu donlar, bitkilerin uyandığı ve en duyarlı oldukları döneme rastladıkları için büyük zarar verir. Donlar, zaman bakımından sonbahar, kış ve ilkbahar donlarına ayrılır.
Doğa ve Hayvanlar
Fırtına neden tehlikeli?
Fil neden bu kadar güçlü ses çıkarır?
Fabrika dumanı neden zararlı?
Falez ve yalıyar aynı şey mi?
Ficus'un kökünü ne güçlendirir?
Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde hangi dağlar var?
Göçmen kuşların göç rotası neden Türkiye?
Frezye çiçeği ne zaman açar?
Gri yavru kedi kaç yıl yaşar?
Fasulye kaç günde filizlenir?
Gökdoğan mı daha hızlı şahin mi?
Felix tavuklu ve sığır etli yaş kedi maması iyi mi?
Gümüşcün böceği nasıl çoğalır?
Guava ağacı Türkiye'de nerede yetişir?
Gülün özellikleri nelerdir?
Grizly ayılar neden tehlikeli?
Gül çelikleme ne zaman yapılır?
Flora ve fauna arasındaki fark nedir?
Evdeyken dışarı çıkıp geri gelen kedi ne anlama gelir?
Fransız bağ bozumu ne zaman yapılır?
Giresun'un coğrafi özellikleri nelerdir?
Güney Kutbu ve Kuzey Kutbu penguenleri aynı mı?
FCI hangi ırkları tanır?
Eylül'de hangi mevsimin özellikleri görülür?
Göl nedir kısaca tanımı?
Gürültü kirliliği problem belirleme nedir?
Geniş yapraklı bitkiler nelerdir?
Fino ve kaniş aynı mı?
Flamingo kuşu neden allı turnaya benzetilir?
Gri Balina Türkiye'de nerede yaşar?
Geri dönüşümde en önemli madde nedir?
Eşek çiftleştikten sonra ne yapar?
Feslehen mantarı zehirli mi?
Gürcistan'da en soğuk kaç derece?
Flora ve fauna nedir soru çözümü?
Evde muhabbet kuşu beslemek ne anlama gelir?
Fanus içinde ne beslenir?
Gergadan eti neden yasak?
Felix yaş mama sağlıklı mı?
Eyer hangi hayvandan yapılır?