Yaşam
Yemek
Sağlık
Moda ve Güzellik
Faydalı Bilgiler
Eğitim
Doğa ve Hayvanlar
Hem isim hem sıfat tamlaması ifadesi, Türkçe dilbilgisinde iki farklı yapıyı ifade edebilir:
Bu iki yapı arasındaki temel fark, isim tamlamalarında tamlayan ve tamlanan kelimeler bulunurken, sıfat tamlamalarında belirleyici sıfat ve tamlanan isim yer alır
Adi sıfat, Türk Dil Kurumu'na (TDK) göre "değersiz, kötü, sıradan, hiçbir özelliği olmayan", "aşağılık, alçak" ve "bayağı" anlamlarına gelir. Örnek cümleler: "Sonra redingot devri geldi ve redingot içinden yarı uşak, yarı kapı kulu, riyakâr, adi bir nesil türedi." "Bunlar çok adi ve fena insanlardı." "Büyük bir nefretle bu adi yalanı reddederim."
Niteleme sıfatı ve isim arasındaki fark, sıfatların isimleri nitelik veya belirtme yönüyle tamamlaması, isimlerin ise varlıkları doğrudan adlandırmasıdır. Örnekler: Niteleme sıfatı: "Büyük ev" ifadesinde "büyük" sıfatı, evin büyüklüğünü belirtir. İsim: "Bilgisayar" sözcüğü bir varlığı doğrudan adlandırır.
İsim (ad) türleri iki ana gruba ayrılır: 1. Varlıklara verilişlerine göre isimler: Cins isim: Aynı türden varlıklara verilen isimlerdir. Özel isim: Tek bir varlığı karşılayan isimlerdir. 2. Varlıkların oluşlarına/niteliklerine göre isimler: Somut isim: Duyu organlarıyla algılanabilen kavramların isimleridir. Soyut isim: Duyu organlarıyla algılanamayan kavramların isimleridir. Topluluk ismi: Görünüşte tekil olduğu halde, birden fazla varlığı ifade eden isimlerdir. Sıfat (ön ad) türleri ise şu şekilde sınıflandırılır: 1. Niteleme sıfatları: Varlıkların renk, biçim, durum gibi kalıcı özelliklerini bildirir. 2. Belirtme sıfatları: Varlıkları işaret, belgisizlik, soru ve sayı yoluyla belirtir. İşaret sıfatları: "Bu, şu, o" gibi kelimelerdir. Sayı sıfatları: "Asıl sayı, sıra sayı, kesir sayı, üleştirme sayı" olarak dörde ayrılır. Belgisiz sıfatlar: "Bazı, her" gibi kelimelerdir. Soru sıfatları: "Kaç, hangi" gibi kelimelerdir.
Kurallı sıfat tamlaması, en az iki kelimeden oluşan ve ayrı yazılan sıfat tamlamalarıdır. Kurallı sıfat tamlamaları şu şekillerde oluşabilir: Sıfat tamlaması + “-lı” veya “-li” eki. Sıfat tamlaması + “-lık” eki. İsim + iyelik eki + sıfat. Takısız isim tamlaması + “-lı” veya “-li” eki. İsim + “-den” ayrılma hâl eki + isim-fiil. İkileme + isim. Deyim + isim.
Belirtme sıfatları, isimleri sayı, işaret, belirsizlik veya soru yoluyla belirten sözcüklerdir. Belirtme sıfatları dört ana gruba ayrılır: Soru sıfatları: İsimlerin sahip olduğu niteliği veya herhangi bir özelliğini sorarlar. İşaret sıfatları: Varlıkların bulunduğu yerleri gösterirler. Belgisiz sıfatlar: İsimlerin nicelik yönüyle belirsizliklerini belirtirler. Sayı sıfatları: İsimlerin sayısal niteliklerini bildirirler.
5. sınıf düzeyinde isim, sıfat ve zamir şu şekilde açıklanabilir: İsim (Ad). Sıfat (Ön Ad). Zamir (Adıl). Zamirler, sözcük durumundaki ve ek durumundaki zamirler olarak iki ana başlıkta incelenir. Sözcük durumundaki zamirler. Kişi (Şahıs) Zamirleri. İşaret Zamirleri. Belgisiz Zamirler. Soru Zamirleri. Ek durumundaki zamirler. İyelik (Aitlik) Zamirleri. İlgi Zamirleri.
Belirtili isim tamlaması örnekleri: Kitabın kapağı; Çocukların kıyafetleri; Üzümün çöpü; Aşkın büyüsü; Uçağın motoru; Okulun müdürü; Ali’nin defteri; Bilgisayarın kablosu; Öğrencilerin birkaçı. Belirtili isim tamlamasında, hem tamlayan hem de tamlanan ek alır; tamlayan ilgi eki, tamlanan ise iyelik eki alır.
Blog
Güneş hangi burçta düşer?
Giriş altı kot 2 ne demek?
Günler nasıl sıralanır?
H harfi nasıl güzel yazılır?
Gramer kontrol siteleri güvenilir mi?
Haza ne demek TDK?
Gırna ne demek?
Gözü kalmak ne anlama gelir?
Güneydoğu nasıl yazılır TDK?
Herhangi nasıl yazılır TDK?
Her burcun koruyucu taşı nedir?
Güzide ne anlama gelir?
Grok Türkçe ne demek?
Günaydın mutlu haftalar ne demek?
Harras ne anlama gelir?
Gıpta ne demek bulmaca?
Görülen ve görülmeyen varlıklara örnek veriniz?
Har vurup harman savurmak deyimi nereden gelir?
Hayat yerine ne kullanılır?
Ham madde ne demek TDK?
Glock 17 hangi kılıf kullanılır?
Hediye verme bulmacada ne demek?
Hecenin en uzun ölçüsü kaç hecedir?
Her ve Him ne anlatıyor?
Guess'in sahibi Türk mü?
Hece ve aruz ölçüsü arasındaki fark nedir?
Gül baba zaviyesini kim kurdu?
Hasım ve düşman aynı şey mi?
Göktürkçe sayılar nasıl okunur?
Hayal gücünün eş anlamlısı nedir?
Grup kelimesi özel isim mi?
Güzelin ingilizcesi ne?
Hangi tarot destesini almalıyım yeni başlayanlar için?
Hamburger ingilizce ne demek?
Hallolmak ne demek?
Hangi kelimeler şapkalı yazılır örnek?
Giyotin ne anlama gelir?
Güneş hangi evi temsil eder astrolojide?
Gurmenin eş anlamlısı nedir?
Hammadde nasıl yazılır TDK?